Yavru Kedi Ne Kadar Mama Yemeli?

Yavru kedinin ne kadar yemesi gerektiği gramla değil kaloriyle hesaplanıyor, çünkü mamaların kalorisi birbirinden çok farklı. 2021 AAHA ve AAFP kedi kılavuzuna göre 10 haftalık bir yavru vücut ağırlığının kilogramı başına günde yaklaşık 200 kilokalori harcıyor; 10 aylık olduğunda bu ihtiyaç kilogram başına 80 kilokaloriye iniyor.

Yani 1 kilo gelen 10 haftalık bir yavru günde yaklaşık 200 kilokaloriye ihtiyaç duyuyor. Bunun kaç grama karşılık geldiğini mamanın kalorisi belirliyor. Aşağıdaki örnek hesap yöntemi gösteriyor; sonraki bölümler bu sayının vücut kondisyonuna göre nasıl ayarlandığını, öğünlerin nasıl bölündüğünü ve yavru mamasından ne zaman çıkıldığını anlatıyor.

Örnek yavru	Günlük enerji	Kuru mama (örnek 4.000 kcal/kg)	Yaş mama (örnek 1.000 kcal/kg)
10 haftalık, 1 kg	200 × 1 = 200 kcal	Yaklaşık 50 g	Yaklaşık 200 g
10 aylık, 3,5 kg	80 × 3,5 = 280 kcal	Yaklaşık 70 g	Yaklaşık 280 g

Tablodaki 4.000 ve 1.000 kcal/kg değerleri yalnız hesabı göstermek için seçilmiş örneklerdir. Kendi mamanızın kalorisi paketinde yazıyorsa aynı hesabı o değerle yapabilirsiniz: günlük kalori ihtiyacı, mamanın bir kilogramındaki kaloriye bölünüp 1.000 ile çarpılınca günlük gram çıkıyor.

İhtiyaç ilk aylarda en yüksek, sonra düşüyor

Kılavuzdaki iki sayı arasındaki fark büyük: 10 haftada kilogram başına 200, 10 ayda 80 kilokalori. Yavru küçükken vücudu hem kendini sürdürüyor hem de hızla büyüyor; büyüme yavaşladıkça kilogram başına ihtiyaç düşüyor.

Bu, günlük toplam mamanın hemen azalacağı anlamına gelmiyor. Yavru büyüdükçe kilosu arttığı için toplam kalori bir süre artmaya devam edebiliyor; azalan, her kilogram için gereken kalori. Bu yüzden porsiyon bir kez belirlenip bırakılmıyor, kilo değiştikçe yeniden hesaplanıyor.

Paketteki tablo başlangıç, vücut kondisyonu ayar

Paketlerdeki besleme tabloları ortalama bir kediye göre hazırlanıyor. AAHA ve AAFP kılavuzuna göre enerji ihtiyacı yaş, vücut ve kas kondisyonu, kısırlaştırma durumu, sağlık ve hareket düzeyine göre değişiyor; bu yüzden verilen miktar, kedinin ideal vücut kondisyonunu koruyacak ya da ona ulaştıracak şekilde ayarlanıyor.

Aynı kılavuz vücut kondisyon puanının her veteriner ziyaretinde kaydedilmesini öneriyor. Dokuzluk ölçekte 6-7 fazla kilolu, 8 ve üzeri şişman kabul ediliyor. Kılavuz ayrıca değişimi izlemek için kedinin yukarıdan ve yandan fotoğrafının çekilmesini öneriyor; evde de aynı açıdan düzenli çekilen fotoğraflar, göz alıştığı için fark edilmeyen kilo alımını ortaya çıkarıyor.

Küçük ve sık öğün kedinin doğasına uygun

Amerikan Kedi Hekimleri Birliği (AAFP) ve Uluslararası Kedi Tıbbı Derneği’nin (ISFM) ortak kılavuzuna göre kediler tek başına avlanan hayvanlar ve doğada günde 10-20 küçük av yiyebiliyor. Kılavuz bu yüzden mamanın birkaç küçük öğüne bölünmesini, oyuncaklı ya da bulmacalı mama kaplarıyla sık ve küçük öğünlerin desteklenmesini öneriyor.

Pratikte günlük miktar sabah bir kez tartılıyor ve gün içine bölünüyor. Kuru mamanın bir kısmı evin farklı yerlerine saklanabiliyor ya da yavrunun kovalayacağı şekilde atılabiliyor; bu hem av içgüdüsünü karşılıyor hem de mamanın tek seferde hızla yenmesini önlüyor. Kılavuz oyunda el ve ayakların kullanılmamasını da ayrıca vurguluyor.

Sütten mamaya geçiş 3-5. haftada başlıyor

AAHA ve AAFP kılavuzuna göre yavrular 3-5 haftalıkken besin açısından dengeli ticari yavru mamasına geçmeye başlayabiliyor. Kılavuz yavrunun mama tercihlerinin annesinden büyük ölçüde etkilendiğini, bu tercihlerin ileride deneyimle değişebildiğini de aktarıyor.

Bu dönemde hem yaş hem kuru mamayla tanışmak ileride iki türü de kabul eden bir kedi yetiştirmeyi kolaylaştırabiliyor. İki türün farkı ve karışık beslemenin nasıl kurulduğu kediler için yaş mama mı, kuru mama mı yazısında anlatılıyor.

Yavru maması yaşam dönemine göre seçiliyor

Cornell Üniversitesi Veteriner Fakültesi’nin kedi sağlığı merkezine göre kedinin besin ihtiyaçları yaşam dönemlerine göre değişiyor ve mama etiketinde, mamanın hangi yaşam dönemi için tam ve dengeli olduğu yazıyor. Yavru döneminde "yavru" ya da "büyüme" dönemi için tam ve dengeli olan bir mama seçiliyor.

AAHA ve AAFP kılavuzu yavru dönemini doğumdan 1 yaşına kadar tanımlıyor. Yetişkin mamasına geçişin zamanı çoğunlukla bu yaş civarında, kedinin büyümesi ve kondisyonu değerlendirilerek belirleniyor ve geçiş 7-10 güne yayılıyor.

Kısırlaştırmadan sonra porsiyon yeniden hesaplanıyor

AAHA ve AAFP kılavuzu kısırlaştırma durumunu enerji ihtiyacını etkileyen etkenler arasında sayıyor. Kısırlaştırma çoğunlukla yavru döneminin sonuna denk geldiği için bu dönemde porsiyonun yeniden hesaplanması ve kilonun birkaç hafta yakından izlenmesi gerekiyor. Kısırlaştırma zamanı kediler ne zaman kısırlaştırılmalı yazısında anlatılıyor.

Yavru döneminin veteriner takvimi, yani aşılar, parazit uygulaması ve kontroller yavru kedi ne zaman veterinere götürülmeli yazısında bir arada. Kontroller kilonun kayda geçtiği yer olduğu için beslenme sorularını bu ziyaretlere biriktirmek işe yarıyor.

Yaygın yanlışlar ve doğruları

Yaygın yanlış	Doğrusu
Her yavruya aynı gram verilir	Miktar kaloriye ve kiloya göre hesaplanıyor
Paketteki miktar kesin doğrudur	Tablo başlangıç, ayarı vücut kondisyonu yapıyor
Yavru istediği kadar yemeli	Miktar ideal kondisyona göre ayarlanıyor
Günde bir büyük öğün yeterli	Küçük ve sık öğün kedinin doğasına uygun
Kısırlaştırma sonrası mama değişmez	Enerji ihtiyacı değiştiği için yeniden hesaplanıyor