Köpek Kızgınlık Dönemi Ne Kadar Sürer? Belirtileri ve Evreleri

Dişi köpeklerde kızgınlık, kanlı akıntının başladığı dönemle birlikte genellikle 2-3 hafta sürüyor. Cornell Üniversitesi Veteriner Fakültesi'ne göre en belirgin işaret olan kanlı akıntı çoğunlukla 14-21 gün görülüyor. Köpeklerin çoğu yılda iki kez, yani 5 ile 11 ayda bir kızgınlığa giriyor; ilk kızgınlık 6 ay ile 2 yaş arasında geliyor.

Aşağıda kızgınlığın evrelerini, her evrede görülen belirtileri, köpeğin ne zaman çiftleşmeye hazır olduğunu ve kısırlaştırmanın ne zaman yapılabileceğini Cornell'in yayınları ve hakemli çalışmalarla anlatıyoruz.

Evre	Süre	Ne görülür
Kızgınlık öncesi (proöstrus)	Yaklaşık 6-11 gün	Kanlı akıntı, vulvada şişlik; erkekleri çekiyor ama kabul etmiyor
Kızgınlık (östrus)	Yaklaşık 5-9 gün (1-20)	Akıntı açık renge dönebiliyor; erkeği kabul ediyor
Kızgınlık sonrası (diöstrus)	Yaklaşık 2 ay	Erkeği artık kabul etmiyor ve çekmiyor
Dinlenme (anöstrus)	Bir sonraki kızgınlığa kadar	Rahim kendini onarıyor

Köpek kızgınlık dönemi ne kadar sürer?

Cornell'e göre kızgınlık öncesi evre yaklaşık 6-11 gün, köpeğin çiftleşmeyi kabul ettiği asıl kızgınlık evresi ise yaklaşık 5-9 gün sürüyor; bu evrenin 1 ile 20 gün arasında değişebildiği de bildiriliyor. İki evre birlikte, sahiplerin "kızgınlık" diye gördüğü 2-3 haftalık dönemi oluşturuyor.

Köpekler arasında farklar büyük. Cornell Üniversitesi'nden Concannon ve arkadaşlarının 1989 tarihli çalışmasında kızgınlık öncesi evre de kızgınlık evresi de 3 ile 21 gün arasında değişiyor. Bu yüzden kendi köpeğinizin döngüsünü birkaç kez not etmek, ortalamadan daha iyi bir rehber oluyor.

Köpeğin kızgınlıkta olduğu nasıl anlaşılır?

• Kanlı akıntı: En belirgin işaret; çoğunlukla 14-21 gün sürüyor.
• Vulvada şişlik: Kızgınlık öncesi evrede östrojenin etkisiyle başlıyor.
• Erkekleri çekme: Kızgınlık öncesinde erkek köpekler ilgi gösteriyor, dişi onlarla oynayabiliyor ama çiftleşmeyi kabul etmiyor.
• Çiftleşmeyi kabul: Asıl kızgınlık evresinde dişi erkeği kabul ediyor; akıntı saman rengine dönebiliyor.

Köpekler yılda kaç kez kızgınlığa girer?

Cornell'e göre köpeklerin çoğu yılda iki kez, yani 5 ile 11 ayda bir kızgınlığa giriyor; Basenji ve Tibet Mastifi gibi bazı ırklar ise genellikle yılda bir kez. Concannon'un 2011 tarihli derlemesi iki kızgınlık arasındaki sürenin 5-12 ay arasında değiştiğini ve çoğunlukla 6-7 ay olduğunu bildiriyor. Kedilerin aksine köpeklerin döngüsü çoğunlukla mevsime bağlı değil.

İlk kızgınlık 6 ay ile 24 ay arasında geliyor; küçük ırklar daha erken başlama eğiliminde. Kızgınlık bittikten ya da doğumdan sonra rahmin kendini onarması yaklaşık dört ay sürüyor.

Kızgınlıktaki köpek kısırlaştırılır mı?

Cornell, köpek kızgınlıktaysa ameliyat için kızgınlıktan sonra yaklaşık iki ay beklenmesini öneriyor. Gerekirse kızgınlık sırasında da yapılabiliyor ama beklemek ameliyatı kolaylaştırıyor ve kanama riskini azaltıyor. Kısırlaştırma kızgınlığı ve hamileliği önlüyor; ayrıca rahim iltihabını (pyometra) önlüyor ve birçok köpekte meme kanseri riskini düşürüyor. Doğru yaşı köpek ne zaman kısırlaştırılmalı yazımızda ırk ve kiloya göre anlattık.

Kızgınlık döneminde nelere dikkat edilir?

• Gezdirme: Bu dönemde köpeğin tasmayla ve sürekli kontrol altında gezdirilmesi istenmeyen çiftleşmeyi önlüyor. Genel kuralları köpek gezdirme kuralları yazımızda topladık.
• Takvim: Kızgınlığın başladığı ve bittiği günleri not etmek, bir sonrakini tahmin etmeye yarıyor.
• Hamilelik ihtimali: Çiftleşme olduysa hamilelik süresi ve belirtileri için köpek kaç günde doğurur yazımıza bakabilirsiniz.

Yaygın yanlış	Doğrusu
Kızgınlık yalnız kanamanın olduğu birkaç gündür	Akıntıyla birlikte genellikle 2-3 hafta sürüyor
Akıntı açıldıysa tehlike geçmiştir	Açık akıntı çoğu zaman en verimli dönemi gösteriyor
Köpekler ilkbaharda kızgınlığa girer	Döngü çoğunlukla mevsime bağlı değil
Kızgınlıkta kısırlaştırma yapılamaz	Yapılabiliyor ama iki ay beklemek önerilir