Evcil Hayvanla Metroya ve Otobüse Binilir mi?

Türkiye'de evcil hayvanla toplu taşımaya binmek çoğu zaman mümkün, ama kurallar şehirden şehre ve araçtan araca değişiyor. İstanbul'da metro ve İETT otobüslerinde köpekler boyuna göre farklı kurallarla, kediler ise yalnızca taşıma çantasında kabul ediliyor. Ankara raylı sisteminde hayvanlar yalnızca kafeste, trenlerde ise kafesteki kedi, köpek ve küçük ötücü kuşlar yolcunun yanında taşınabiliyor.

Aşağıda işletmelerin kendi yayımladığı yolculuk kurallarını araç araç topladık. Kurallar zaman zaman güncelleniyor ve aynı işletmenin iki sayfası bile farklı şeyler söyleyebiliyor; bu yüzden yolculuktan önce görevliye sormak her zaman en güvenli yol.

Araç	Kedi	Köpek
İstanbul metro ve tramvay	Çanta, sepet ya da kafeste; yoğun saatler dışında	Küçük köpek kucakta her saat; orta ve büyük köpek ağızlıkla, yoğun saatler dışında
İETT otobüsleri	Çanta, sepet ya da kafeste; yoğun saatler dışında	Metroyla aynı kurallar
Şehir Hatları vapurları	Çantada her saat (SSS)	Ağızlık ve tasmayla her saat (SSS)
Ankara metro ve Ankaray	Önlemi alınmış kafeste	Önlemi alınmış kafeste
TCDD trenleri	Kafeste, yolcunun yanında	Kafeste, yolcunun yanında

İstanbul metrosunda köpekle yolculuk

Metro İstanbul'un yolculuk kurallarına göre evcil hayvanla seyahat, belirlenen şartlara uyulması kaydıyla 07.00-10.00 ve 16.00-20.00 saatleri dışında serbest. Köpekler için kurallar boyuna göre ayrılıyor:

• Küçük köpekler: Ağırlığı 5 kilogramı geçmeyen ve tek elle kucakta taşınabilen köpekler. 50 santimetreyi geçmeyen tasmayla ve kucakta taşınmak şartıyla saat sınırı ve ağızlık zorunluluğu olmadan seyahat edebiliyor.
• Orta ve büyük köpekler: 50 santimetreyi geçmeyen tasma ve ağızlık yolculuk boyunca çıkarılmamak şartıyla, yoğun saatler dışında seyahat edebiliyor. Araçta koridoru kapatmadan, zeminde ve sahibinin yanında durmaları gerekiyor.
• Bir yolcu, bir köpek: Bir yolcu yanında yalnızca bir köpekle yolculuk edebiliyor.
• Yürüyen merdiven: Yürüyen merdiven ve bantlarda küçük köpeklerin kucakta taşınması zorunlu.
• Koltuk yok: Kafesler koltuklara konulamıyor, köpekler koltuklara oturtulamıyor.

Metro İstanbul, normalin üzerinde yolcu yoğunluğu olduğunda kafes içinde olsa bile köpeklerin girişini kısıtlama hakkını saklı tutuyor. Köpeğin yolculara, ekipmana ya da istasyona verdiği zarar ve dışkı, idrar gibi kirliliğin temizlenmesi köpek sahibinin sorumluluğunda.

Rehber köpekler her saat yolculuk edebiliyor

Engellilere refakat eden rehber köpekler hem metroda hem İETT otobüslerinde saat sınırlaması olmadan seyahat edebiliyor. Görevli istediğinde, yolcunun engelli kartını ve köpeğe ait rehber köpek kartını göstermesi gerekiyor.

Ağızlık konusunda iki işletmenin sayfaları farklı: Metro İstanbul, engelli kartı gösterildiğinde rehber köpekler için ağızlık zorunluluğu olmadığını yazıyor. İETT'nin yolcu hakları bildirgesi ise rehber köpeklerin de diğer köpekler gibi 50 santimetreyi geçmeyen tasma ve ağızlıkla seyahat edeceğini belirtiyor. Otobüs yolculuğunda ağızlığı yanınızda bulundurmak sorun yaşamamanın en kolay yolu.

Kedilerle yolculuk: yalnızca taşıma çantasında

Metro İstanbul ve İETT kurallarında kediler için tek bir yol var: özel olarak hayvan taşımak için tasarlanmış kedi çantası, sepet ya da kafes. Bu şekilde taşınmayan kediler, tasmalı olsa ya da kucakta taşınsa bile araca alınmıyor. Kediler için ayrı bir saat istisnası tanımlanmadığından, metroda ve otobüste genel kural olan yoğun saat sınırı kediler için de geçerli.

Kediyi çantaya önceden alıştırmak yolculuğu çok kolaylaştırır. Çantayı evde açık bırakıp içine sevdiği bir battaniye koymak, kedinin onu sığınak olarak görmesini sağlar. Uzun yolculuklar için evcil hayvanla uçak yolculuğu yazımızdaki hazırlıklar da işe yarar.

Vapurda evcil hayvan: iki sayfa, iki farklı kural

Şehir Hatları'nın iki sayfası birbirinden farklı bilgi veriyor. Yolculuk kuralları sayfasına göre iskele ve vapurlarda yalnızca görme engellilere refakat eden kılavuz köpekler ve kafeste taşınan küçük kafes hayvanlarıyla yolculuk yapılabiliyor. Sıkça sorulan sorular sayfası ise tüm köpeklerin ağızlık ve en fazla 50 santimetre tasmayla, kedilerin de çanta, sepet ya da kafeste günün her saati seyahat edebileceğini yazıyor.

Bu çelişki giderilene kadar vapura köpekle binmeden önce iskeledeki görevliye sormak en sağlıklısı. Kedi için durum daha net: çantada ya da kafeste taşınan bir kedi iki sayfanın kuralına da uyuyor.

Ankara metrosu ve Ankaray

EGO Genel Müdürlüğü'nün raylı sistem yolcu taşıma yönergesi daha sıkı bir kural koyuyor: istasyonlara ve araçlara, önlemi alınmış kafeste taşınabilen evcil hayvanlar dışında hiçbir hayvan sokulamıyor. Yani Ankara metrosunda ve Ankaray'da kedi de köpek de ancak kafes içinde yolculuk edebiliyor; tasmalı köpekle binmek mümkün değil.

Trende evcil hayvan

TCDD Taşımacılık'ın yolcu hakları belgesi, yolcunun yanında taşınabilecek evcil hayvanları tanımlıyor: kafeslerinde olmak kaydıyla yalnızca kedi, köpek ve küçük ötücü kuşlar. Belgede örnek olarak saka kuşu, muhabbet kuşu, kanarya ve papağan sayılıyor. Hayvanın gözetimi yolcunun sorumluluğunda.

Hayvan	Trende yolcunun yanında
Kedi	Kafesinde olmak kaydıyla kabul ediliyor
Köpek	Kafesinde olmak kaydıyla kabul ediliyor
Küçük ötücü kuşlar	Kafesinde olmak kaydıyla kabul ediliyor
Diğer hayvanlar	Tanımın dışında kalıyor

Hangi hayvanlar hiç kabul edilmiyor?

Metro İstanbul, İETT ve Şehir Hatları kurallarında ortak bir yasak listesi var. Serbest kaldığında diğer yolculara zarar verebilecek yırtıcı ve zehirli hayvanlar, sürüngenler, eklem bacaklılar, böcekler, primatlar, yabani kuşlar ve çiftlik hayvanları istasyon ve araçlara hiçbir şekilde alınmıyor.

Yolculuk öncesi kısa hazırlık

• Yolculuğu 07.00-10.00 ve 16.00-20.00 arasındaki yoğun saatlerin dışına planlamak
• Orta ve büyük köpeği ağızlığa evde, kısa sürelerle ve ödülle alıştırmak
• Kediyi taşıma çantasına önceden alıştırmak
• Yanınızda dışkı torbası ve küçük bir bez bulundurmak
• Köpeğin mikroçip kaydının ve iletişim bilgilerinizin güncel olduğunu kontrol etmek

Kalabalık bir istasyonda kaybolan bir hayvanın sahibine ulaşmasını mikroçip kaydı sağlar. Ayrıntılar mikroçip nedir yazımızda; şehirde köpekle dolaşırken uyulması gereken tasma ve temizlik kurallarını da köpek gezdirme kuralları yazımızda topladık.