Evcil Hayvan Pasaportu Nasıl Alınır? Yurt Dışına Kedi Köpek

Türkiye'de kedi ve köpeğin pasaportu, hayvan mikroçiple PETVET'e kaydedilirken veteriner hekim ya da il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğü tarafından düzenleniyor. Ancak yurt dışına çıkışta pasaport tek başına yetmiyor: hayvanın kuduz aşısının geçerli olması, gidilen ülke istiyorsa kuduz antikor testinin yapılmış olması ve çıkıştan önce resmî veteriner hekimin düzenlediği veteriner sağlık sertifikasının alınması gerekiyor.

AB ülkelerine gidecekseniz en uzun adım antikor testi: kan örneği alındıktan sonra sertifika için en az 90 gün beklemek gerekiyor. Aşağıda Tarım ve Orman Bakanlığı'nın yurt dışı çıkış talimatını ve Avrupa Komisyonu'nun giriş kurallarını adım adım anlatıyoruz.

Evcil hayvan pasaportu nasıl alınır?

• Başvuru: Serbest çalışan bir veteriner hekime ya da il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne başvuruluyor.
• Mikroçip: Hayvana 15 haneli numara taşıyan mikroçip takılıyor.
• Kayıt ve pasaport: Hayvan PETVET'e kaydediliyor ve pasaportu düzenleniyor; yönetmelik bunun için en çok 15 gün tanıyor.

Yurt içinde başka bir şehre götürürken de pasaportun yanınızda olması gerekiyor. Pasaport kaybolur ya da çalınırsa 60 gün içinde il veya ilçe müdürlüğüne bildirilip yenisi düzenletiliyor. Mikroçipin nasıl çalıştığını mikroçip nedir yazımızda anlattık.

Yurt dışına kedi köpek götürmek için gerekenler

• Mikroçip, PETVET kaydı ve pasaport: Yurt dışına çıkışın ön şartı.
• Geçerli kuduz aşısı: Aşı tarihi pasaporta işlenmiş, aşıyı yapan hekimin kaşesi ve imzası olmalı. Aşı, prospektüste farklı bir talimat yoksa hayvan en erken 12 haftalıkken yapılmış olmalı ve mikroçiple aynı gün ya da ondan sonra yapılmış olmalı.
• Kuduz antikor (titre) testi: Gidilen ülke istiyorsa zorunlu. AB ülkeleri istiyor.
• Veteriner sağlık sertifikası: İkamet ettiğiniz il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğü, çıkışa en erken 48 saat kala düzenliyor. Bu sertifika olmadan hiçbir kedi ve köpek yurt dışına çıkarılamıyor.

Aşı zamanlamasını kedi aşı takvimi ve köpek aşı takvimi yazılarımızda anlattık. Yurt dışı planı varsa bunu ilk kuduz aşısında veteriner hekime söylemek gerekiyor; mikroçipin aşıdan önce ya da aynı gün takılmış olması şart.

Kuduz antikor testi nedir, nasıl yapılır?

Kuduz antikor titrasyon testi (FAVN), aşının hayvanda yeterli bağışıklık oluşturduğunu kandan ölçüyor. Bakanlık talimatına göre süreç şöyle işliyor:

• Kan örneği: Kuduz aşısından en erken 30 gün sonra veteriner hekim alıyor.
• Laboratuvar: Örnek, Ankara'daki Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü'ne gönderiliyor. Örneğin alındıktan sonra en geç 5 gün içinde enstitüye ulaşması gerekiyor; ulaşmayan örnek işleme alınmıyor.
• Hekimin bildirimi: Kanı alacak serbest veteriner hekim, öncesinde il veya ilçe müdürlüğündeki resmî veteriner hekime haber veriyor.
• Geçerlilik: Aşılar zamanında tekrarlandığı sürece test raporu hayvanın ömrü boyunca geçerli. Bir aşı geciktirilirse sonraki aşı "ilk aşı" sayılıyor ve test yeniden yapılıyor.

Etlik'teki enstitü, Avrupa Komisyonu'nun kuduz antikor testi için onayladığı laboratuvarlar listesinde yer alıyor; raporu AB ülkelerinde kabul ediliyor.

AB ülkelerine kedi köpek götürmek: hesaplanması gereken süreler

Türkiye, AB'nin antikor testinden muaf tuttuğu ülkeler listesinde değil. Bu yüzden Türkiye'den AB'ye giden kedi ve köpekte test zorunlu ve sonucun en az 0,5 IU/ml çıkması gerekiyor. Avrupa Komisyonu'nun kurallarına göre takvim şöyle kuruluyor:

Adım	Ne zaman	Kural
Mikroçip ve kuduz aşısı	Hayvan en az 12 haftalıkken	Aşı mikroçipten sonra ya da aynı gün
Antikor testi için kan örneği	Aşıdan en az 30 gün sonra	Onaylı laboratuvarda, en az 0,5 IU/ml
Veteriner sağlık sertifikası	Kan örneğinden en az 90 gün sonra	Türkiye'de çıkışa en erken 48 saat kala
AB'ye giriş	Sertifika tarihinden itibaren 10 gün içinde	Belirlenmiş yolcu giriş noktasından

Yani ilk kuduz aşısından AB'ye çıkışa kadar en az dört ay hesaplamak gerekiyor. Sertifika, AB içinde sonraki seyahatler için 6 ay ya da kuduz aşısının geçerliliği bitene kadar (hangisi önceyse) kullanılabiliyor. Ticari olmayan harekette bir araçta en çok 5 hayvan olabiliyor ve sahibin, hayvanın satılmayacağına dair yazılı beyanı isteniyor. AB, 1 Ekim 2026'dan itibaren düzenlenen sertifikalar için yeni bir sertifika modeline geçti; modeli müdürlük düzenliyor.

Hangi durumlar ticari sayılır?

Bakanlık talimatına göre hayvan sahibiyle ya da sahibinin yetkilendirdiği kişiyle birlikte gidiyorsa yolcu beraberi sertifika düzenleniyor. Şu durumlar ise ticari sayılıyor ve ticari sertifika gerekiyor:

• Hayvan, sahibinin yolculuğundan 5 günden daha önce ya da sonra gidiyorsa (örneğin kargoyla ayrı gönderiliyorsa).
• Hayvan sahiplendirilmek ya da üretim için götürülüyorsa.
• Taşıma ücret karşılığında bir nakliye şirketi aracılığıyla yapılıyorsa.

Yurt dışına çıkışı izne bağlı ırklar

Gen kaynakları koruma altındaki şu ırkların yurt dışına çıkışı ön izne bağlı: Kangal, Akbaş ve Kars çoban köpekleri, Çatal Burun av köpeği, Zağar İnci köpeği, Ankara kedisi ve Van kedisi. Pasaportunda ırk ya da renk yalnız "melez" veya "karışık" diye yazılmış hayvanlarda çıkış işlemi yapılmıyor; önce pasaporta en yakın ırk ve renk yazdırılması gerekiyor.

Bakanlıkça tehlike arz eden sayılan ırklardan sahipli ve kayıtlı köpekler, alıcı ülke kabul ederse sahipleriyle yurt dışına çıkabiliyor ama Türkiye'ye yeniden giremiyor.