Kediler Neden Çok Miyavlar? Miyavlamanın Anlamları
Yetişkin kediler birbirine nadiren miyavlar; miyavlama çoğunlukla insanlara yöneliktir. Kedi isteğini, selamını ya da rahatsızlığını böyle anlatır.
Kediler miyavlamayı en çok insanlarla konuşmak için kullanır. International Cat Care'e göre yetişkin kediler birbirleriyle nadiren miyavlaşıyor; miyavlamaların büyük çoğunluğu insanlara yönelik. Çok miyavlayan bir kedi çoğu zaman mama, ilgi, kapının açılması gibi bir şey istiyor ya da bu sesin sizden karşılık getirdiğini öğrenmiş durumdadır.
Aşağıda miyavlamanın nereden geldiğini, ev kedisinin sesinin yaban kedisinden neden farklı olduğunu, en sık miyavlama nedenlerini ve aşırı miyavlamanın hangi durumlarda bir sağlık değişikliğinin işareti olabileceğini anlatıyoruz.
| Miyavlama türü | En olası anlamı |
|---|---|
| Kısa, tek miyav | Selam, dikkat çekme |
| Mama kabının başında ısrarlı miyavlar | Mama isteği |
| Kapı ya da pencere önünde uzun miyav | Dışarı çıkma ya da içeri girme isteği |
| Yüksek sesli, uzun çağrılar (dişi) | Kızgınlık döneminin işareti olabilir |
| Yaşlı kedide yeni başlayan gece bağırması | Yaşa bağlı değişiklik ya da hastalık |
Kediler birbirine değil, insanlara miyavlar
Miyavlama yavrulukta başlar: International Cat Care'e göre yavrular acıktıklarını anneye yüksek perdeli bir miyavla bildiriyor. Yetişkinlikte ise kediler arasındaki iletişim çoğunlukla koku, beden dili ve sessiz işaretlerle yürür; kurumun ifadesiyle yetişkin kedilerin kendi aralarında miyavlaştığı nadiren duyulur.
İnsanla yaşamak bu dengeyi değiştirdi. Biz koku izini okuyamıyor, kuyruğun ucundaki kıpırtıyı çoğu zaman fark etmiyoruz; ama sese tepki veriyoruz. Kedi de bizimle iletişimin en etkili yolunun ses olduğunu öğreniyor. Bu yüzden aynı evde yaşayan iki kedi birbirine neredeyse hiç miyavlamazken, ikisi de size her gün defalarca miyavlayabilir.
Ev kedisinin sesi insan kulağına göre şekillenmiş olabilir
Cornell Üniversitesi'nden Nicholas Nicastro'nun 2004 tarihli çalışması ev kedilerinin miyavlamasını en yakın yaban akrabası Afrika yaban kedisinin sesleriyle karşılaştırdı. Ev kedisinin miyavlamaları ortalamada daha kısaydı ve daha yüksek perdeliydi. Deneyimi ve kedilere ilgisi ne olursa olsun insan dinleyiciler ev kedisinin seslerini çok daha hoş buldu.
Yazar bu sonucu, evcilleşme sürecinde insanların hoşuna giden seslerin seçilmiş olabileceği şeklinde yorumluyor. Yani kedinizin size miyavlaması tesadüf değildir; sesi bin yıllardır insanla birlikte yaşamanın izini taşıyor olabilir.
En sık neden istektir ve istek öğrenilir
International Cat Care, kedilerin çok çeşitli miyavlama sesleri olduğunu ve insanların bu sese karşılık vererek onu farklı biçimlere soktuğunu belirtiyor. Mama kabının başında miyavlayan kediye mama verildiğinde kedi bu sesin mamayı getirdiğini öğreniyor. Zamanla her kedinin, sahibinin hemen anladığı kendine özgü bir "mama miyavı", bir "kapıyı aç miyavı" oluşuyor.
Sussex Üniversitesi'nin 2009 tarihli çalışması bu ilişkinin mırlamaya bile yansıdığını gösterdi: mama isteyen kediler mırlamanın içine insana acil gelen, ağlamayı andıran bir ses yerleştiriyor. Ayrıntıları kediler neden mırlar yazımızda anlattık.
- Mama saatlerini sabitlemek, kedinin saat dışında istemesini azaltır
- Miyavlamaya hemen karşılık vermek yerine kedi sustuğunda ilgilenmek sessizliği ödüllendirir
- Gün içinde oyun ve uyaran artırmak, ilgi için miyavlamayı azaltır
- Sabaha karşı mama isteği için otomatik mama kabı, isteği sizden makineye taşır
Bazı kediler doğuştan daha konuşkandır
Kediler ses sıklığı ve gücü bakımından birbirinden ayrılır. Bazı ırklar, sahiplerinin gözlemlerinde konuşkanlıklarıyla bilinir; bazı kediler ise neredeyse hiç ses çıkarmadan iletişim kurar. Kedinizin her zamanki konuşkanlığı sorun değildir; dikkat edilmesi gereken, bu düzende ortaya çıkan ani değişikliktir.
Sessiz bir kedinin birden konuşkanlaşması ya da konuşkan bir kedinin sessizleşmesi, kedinin hayatında bir şeyin değiştiğini düşündürür: yeni bir hayvan, taşınma, ev düzeninin değişmesi, kızgınlık ya da bir sağlık sorunu.
Kızgınlıktaki dişi kedi farklı seslenir
Kısırlaştırılmamış dişi kedilerde kızgınlık döneminde görülen seslenme, gündelik miyavlamadan belirgin biçimde farklıdır: daha yüksek, daha uzun ve çoğu zaman gece boyu süren çağrılar. Bu seslere yere sürtünme, kuyruğu yana çekme ve huzursuzluk eşlik eder. Belirtileri ve dönemin süresini kedilerde kızgınlık dönemi yazımızda topladık.
Yaşlı kedide aşırı miyavlama bir değişiklik işaretidir
Cornell Üniversitesi Kedi Sağlığı Merkezi, yaşlı kedilerde insanlardaki yaşa bağlı bellek kaybına benzer belirtiler görülebildiğini belirtiyor: amaçsız dolaşma, aşırı miyavlama ve yön kaybı. Merkez, pek çok kedide yaşa bağlı fiziksel değişikliklerin 7 ile 10 yaş arasında başladığını ve 12 yaşına gelindiğinde çoğu kedide görüldüğünü de ekliyor.
Cornell'in uyarısı açıktır: yaşlı kedideki değişikliklerin yalnızca yaşlılıktan kaynaklandığı varsayılmamalı. Gece huzursuzluğuyla birlikte görülen miyavlamayı kedim neden gece uyumuyor yazımızda ayrıca ele aldık.
Ne zaman veteriner hekime danışılmalı?
| Genellikle alışkanlık | Veteriner hekime danışılmalı |
|---|---|
| Hep aynı saatte mama için miyavlama | Sesin aniden kısılması ya da değişmesi |
| Kapı önünde istek miyavı | Kuma giderken ya da dokunulunca bağırma |
| Eve dönüşte selam miyavı | Yaşlı kedide yeni başlayan gece bağırması |
| Konuşkan bir kedinin her günkü sohbeti | İştah, su tüketimi ya da kiloda değişiklikle birlikte miyavlama |
Kontrol listesi
Yazıyı kapatmadan önce bunları gözden geçirin.
- Mama saatleri sabit mi?
- Sustuğunda ilgi gösteriliyor mu?
- Gün içinde oyun yeterli mi?
- Kızgınlık belirtisi var mı?
- Sesinde bir değişiklik var mı?
Sık sorulanlar
Kediler neden çok miyavlar?
Kediler miyavlamayı en çok insanlarla iletişim için kullanır; çok miyavlayan kedi çoğu zaman mama, ilgi ya da kapının açılmasını istiyor. Karşılık aldıkça miyavlama artar. Kızgınlık, stres ve yaşlı kedilerde sağlık sorunları da aşırı miyavlamaya yol açabilir.
Kediler birbirine miyavlar mı?
Nadiren. International Cat Care'e göre yetişkin kediler kendi aralarında pek miyavlaşmaz; miyavlamaların büyük çoğunluğu insanlara yöneliktir. Kediler birbirleriyle çoğunlukla koku, beden dili, tıslama ve hırlama gibi seslerle iletişim kurar.
Kedi bana bakıp miyavlıyorsa ne istiyor?
Çoğu zaman bir istek söz konusudur: mama, oyun, ilgi ya da bir kapının açılması. Kedi daha önce bu sesin size ne yaptırdığını öğrenmiştir. Sesin geldiği yer ve saat genellikle isteği ele verir; mama kabının başı ya da kapı önü gibi.
Kedimin çok miyavlaması nasıl azaltılır?
Mama saatlerini sabitlemek, miyavlamaya anında karşılık vermek yerine kedi sustuğunda ilgilenmek ve gün içinde oyunu artırmak çoğu zaman işe yarıyor. Kızgınlık ya da sağlık sorunu varsa bu yöntemler yetmez; nedenin veteriner hekimle aydınlatılması gerekiyor.
Yaşlı kedi neden çok miyavlar?
Cornell Üniversitesi yaşlı kedilerde amaçsız dolaşma, aşırı miyavlama ve yön kaybı gibi yaşa bağlı belirtiler görülebildiğini belirtiyor. Bu değişikliklerin yalnızca yaşlılığa bağlanmaması, altında tedavi edilebilir bir sorun olup olmadığının veteriner hekimle araştırılması gerekiyor.
Ev kedisinin miyavı yaban kedisinden farklı mı?
Evet. 2004 tarihli bir çalışmada ev kedilerinin miyavlamaları Afrika yaban kedisininkilerden daha kısa ve daha yüksek perdeli bulundu, insan dinleyiciler de bu sesleri çok daha hoş buldu. Yazar bunu evcilleşme sırasında insan zevkine göre seçilime bağlıyor.
Kaynaklar
- Nicastro N. Perceptual and acoustic evidence for species-level differences in meow vocalizations by domestic cats (Felis catus) and African wild cats (Felis silvestris lybica). Journal of Comparative Psychology, 2004;118(3):287-296. Cornell University, Department of Psychology. doi: 10.1037/0735-7036.118.3.287
- Cat Communication. International Cat Care
- The Special Needs of the Senior Cat. Cornell University College of Veterinary Medicine, Cornell Feline Health Center