Kedilere Kuduz Aşısı Ne Zaman Yapılır, Ne Sıklıkla Tekrarlanır?
Kuduz aşısı üç aydan büyük kedilerde yasal zorunluluk. İlk doz, 21 gün sonra rapel, sonra yılda bir. Ev kedisi de dahil; nerede yapılır, kayda nasıl işlenir.

Türkiye'de üç aydan büyük her kedinin kuduz aşısı yaptırılması yasal bir yükümlülük. Kuduz yönetmeliğine göre ilk dozdan sonra rapel (pekiştirme) dozu yapılıyor, ardından aşı yılda bir tekrarlanıyor. Kedinin hiç dışarı çıkmaması bu yükümlülüğü kaldırmıyor.
Aşağıda aşının ne zaman yapıldığını, ne sıklıkla tekrarlandığını, nerede yaptırıldığını ve aşıdan sonra nelere dikkat edileceğini yönetmelik maddeleri ve uluslararası kedi aşı rehberiyle anlatıyoruz. Kedinize özel takvimi her zaman veteriner hekiminiz belirler.
Kedilere kuduz aşısı ne zaman yapılır?
| Aşama | Zaman | Dayanak |
|---|---|---|
| İlk doz | Kedi üç aylıktan büyükken | Kuduz yönetmeliği, madde 9 |
| Rapel (pekiştirme) dozu | İlk dozdan 21 gün sonra | Üretici farklı süre belirtmemişse |
| Tekrar | Yılda bir | Üretici farklı süre belirtmemişse |
Uluslararası rehber de ilk dozun 12 haftalıktan önce yapılmamasını öneriyor. Bunun sebebi yavrunun anneden aldığı bağışıklığın aşının etkisini azaltabilmesi. Yani yavru kedide kuduz aşısı genellikle karma aşı serisi başladıktan sonra, üç aylıkken ya da biraz sonra takvime giriyor. Karma aşıyla birlikte tüm takvimi kedi aşı takvimi yazımızda anlattık.
Kuduz aşısı ne sıklıkla tekrarlanır?
Yönetmelikteki genel kural yılda bir kez. Metin, üreticinin farklı bir süre belirttiği durumları ayrıca saklı tutuyor. Uluslararası rehber bazı kuduz aşılarının etiketinde üç yıllık koruma süresi bulunduğunu belirtiyor. Ancak Türkiye'de yükümlülük yönetmelikteki yıllık düzene göre işliyor. Hangi aşının kullanıldığını ve bir sonraki tarihi kedinin kimlik belgesinde görebilirsiniz.
Yönetmelik, evcil hayvanlarda kuduza karşı yalnızca inaktif (ölü virüs) aşıların kullanılmasını şart koşuyor.
Kuduz aşısı zorunlu mu? Ev kedisi için de geçerli mi?
Evet. Kuduz Hastalığından Korunma ve Kuduz Hastalığı ile Mücadele Yönetmeliği'nin 9. maddesi, üç aydan büyük köpek ve kedi sahiplerini hayvanlarını yılda bir defa aşılatmakla yükümlü tutuyor. Maddede ev kedisi ya da dışarı çıkmayan kedi için bir istisna yok.
Aynı yönetmeliğin 8. maddesi, altı aydan büyük kedilerin kayıt altına alınmasını da zorunlu tutuyor. Kedi mikroçiple kimliklendiriliyor ve bilgileri Bakanlığın veri tabanına giriliyor; adımları PETVET kaydı yazımızda anlattık.
Kuduz aşısı nerede yapılır?
- Özel veteriner klinikleri: Serbest veteriner hekimler kuduz aşısı uyguluyor. Sahipli kediler için en yaygın yol bu.
- Resmi ve belediye veteriner hekimleri: Yönetmelik aşıyı uygulayabilecek hekimler arasında onları da sayıyor. Belediyeler sahipsiz kedi ve köpekleri de yılda bir aşılıyor.
Aşıyı yapan hekim, uygulamanın bilgilerini ve bir sonraki aşı tarihini kedinin kimlik belgesine işlemek ve Bakanlık veri tabanındaki kaydı güncellemekle yükümlü. Aşı sonrasında belgenin güncellenip güncellenmediğine bakmak gerekiyor; seyahatte ve pansiyonda bu belge isteniyor.
Kuduz aşısı fiyatı ne kadar?
Fiyat klinikten kliniğe ve şehirden şehre değişiyor. Muayene, aşının kendisi ve kimlik belgesi işlemleri ayrı kalemler olabiliyor. Fiyatların nasıl oluştuğunu ve meslek odalarının belirlediği tabanı veteriner ücretleri ve asgari ücret tarifesi yazılarımızda anlattık.
Aşıdan sonra ne beklenir?
- Normal kabul edilenler: Bir iki gün süren hafif halsizlik, iştahta azalma, aşı yerinde hassasiyet.
- Hemen kliniğe dönülmesi gerekenler: Yüzde şişlik, kusma, yaygın kaşıntı, nefes almada güçlük, bayılma.
- Hekime gösterilmesi gerekenler: Aşı yerinde üç aydan uzun süren, 2 santimetreden büyük ya da aşıdan bir ay sonra hâlâ büyüyen şişlik. Kedi aşı rehberi bu durumda şişliğin incelenmesini öneriyor.
Kontrol listesi
Yazıyı kapatmadan önce bunları gözden geçirin.
- İlk kuduz aşısı 3 ayda yapıldı mı?
- 21 gün sonraki rapel yapıldı mı?
- Sonraki aşı tarihi takvimde mi?
- Aşı pasaporta işlendi mi?
- Kedi mikroçipli ve kayıtlı mı?
Sık sorulanlar
Kedilere kuduz aşısı ne zaman yapılır?
Kedi üç aylıktan büyükken ilk doz yapılıyor; üretici farklı süre belirtmemişse 21 gün sonra rapel dozu, sonra yılda bir tekrar.
Kuduz aşısı ne sıklıkla yapılır?
Türkiye'de yönetmeliğe göre yılda bir kez; üreticinin farklı süre belirttiği aşılarda o süre uygulanıyor.
Kediye kuduz aşısı yaptırmak zorunlu mu?
Evet; kuduz yönetmeliğinin 9. maddesi üç aydan büyük kedi ve köpek sahiplerini yılda bir aşılatmakla yükümlü tutuyor.
Hiç dışarı çıkmayan ev kedisine kuduz aşısı gerekli mi?
Evet; yönetmelikte ev kedisi için istisna yok ve seyahat ile pansiyon için de güncel aşı isteniyor.
Kuduz aşısı nerede yapılır?
Özel veteriner kliniklerinde; resmi ve belediye veteriner hekimleri de uygulayabiliyor ve bilgiyi kimlik belgesine işliyor.
Kuduz aşısını geciktirdim, ne yapmalıyım?
Kliniğe son aşı tarihini bildirmek yeterli; gecikmenin süresine göre hekim nasıl devam edileceğine karar verir.
Kuduz ve karma aşı aynı gün yapılır mı?
Hekim uygun görürse aynı ziyarette yapılabiliyor; kedinin yaşı ve sağlık durumuna göre karar veriliyor.
Kaynaklar
- Kuduz Hastalığından Korunma ve Kuduz Hastalığı ile Mücadele Yönetmeliği. T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı
- Stone AE, Brummet GO, Carozza EM, Kass PH ve ark.. 2020 AAHA/AAFP Feline Vaccination Guidelines. Journal of Feline Medicine and Surgery, 2020;22(9):813-830. American Animal Hospital Association · American Association of Feline Practitioners. doi: 10.1177/1098612X20941784